15 Δεκ. 2017

Η Πέλλα, η πολύβουη και ξακουστή πρωτεύουσα της αρχαίας Μακεδονίας, ο Μ. Αλέξανδρος και επτά πρόσωπα της βασιλικής του Αυλής ταξίδεψαν πρόσφατα ως τη Ρουμανική πρωτεύουσα. Σε ένα εντυπωσιακό διατηρητέο ιστορικό κτίριο, το Κέντρο Πολιτισμού ARCUB, στην καρδιά του Βουκουρεστίου, παρουσιάστηκε με εξαιρετική επιτυχία το θεατρικό αναλόγιο «Ὡς σκιᾶς ὄναρ - Σαν ονείρου σκιά» του Δρ. Νικόλαου Παππά, Αρχαιολόγου και Επιμελητού του Αρχαιολογικού Μουσείου Πέλλας. Η εκδήλωση, που οργανώθηκε από τον «ΝΟΣΤΟ», τον Πολιτιστικό Σύλλογο Ελλήνων Ρουμανίας», στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων του με σκοπό την προώθηση και ανάδειξη του Ελληνικού πολιτισμού στη Ρουμανία, πραγματοποιήθηκε υπό την Αιγίδα της Πρεσβείας της Ελλάδος στο Βουκουρέστι, σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πέλλας και τον Πολιτιστικό Σύλλογο «Lyris».

Θέμα του θεατρικού αναλογίου ο πόνος της ξενιτιάς και ο μεγάλος Νόστος, όπως τον αφηγούνται επτά ιστορικά πρόσωπα του στενού κύκλου του Μεγαλέξανδρου. «Γάμοι ανάγκης, εξορίες και άλλες αντίξοες συνθήκες οδηγούν» τα παραπάνω πρόσωπα, «μακριά από την ποθητή πατρίδα με άγνωστο και αμφίβολο τον πιθανό γυρισμό. Η σκληρή και αδίστακτη Ολυμπιάδα, η βασιλομήτωρ, που θα λυγίσει μόνο με τον χαμό του γιου της, η λαμπερή πριγκίπισσα Κλεοπάτρα, αδερφή του Αλέξανδρου, η ευγενική Βαρσίνη που είχε την «τύχη» να γνωρίσει τον Αλέξανδρο στα παιδικά της χρόνια, ώσπου η μοίρα να τους ενώσει ξανά πολύ αργότερα, η θρυλική εταίρα Θαΐδα, η καλλονή Περσίδα σύζυγός του Ρωξάνη, η στοργική τροφός του Λανίκη και τέλος ο συνετός και αφοσιωμένος στρατηγός του Κοίνος αφηγούνται […] καθένας τη δική του ιστορία» (Βικτωρία Ιωσηφίδου). ««Σκιές» πια στον Άδη», επανέρχονται για να αφηγηθούν «τον πόνο της ξενιτιάς, την άγρια μοναξιά και τον μεγάλο «νόστο», που ένοιωθαν για τους δικούς τους και τον τόπο τους και που δεν ευτύχησαν, να πραγματοποιηθεί το όνειρό τους και χάθηκαν άταφοι, στις ερημιές, ξεχασμένοι σε χώρες μακρινές άξενες. Έρχονται, μετά από τόσους αιώνες μοναξιάς να φωνάξουν πως «Τίποτα δεν είναι τα ωραία αυτού του κόσμου· πριν καλά φανούν, χάνονται…· σαν ονείρου σκιά»» (Λίλα ντε Τσάβες). 

Σε έναν εξαιρετικό, μυσταγωγικό χώρο, άρρηκτα δεμένο με το περιεχόμενο του κειμένου, οι θεατές είδαν να ζωντανεύει μπροστά τους, μέσα από τις ζωές των προσώπων και από μια παράλληλη αφήγηση, τόσο η ζωή του μεγάλου στρατηλάτη όσο και οι ζωές, τα πάθη και τα βάσανα των απλών ανθρώπων, των απλών στρατιωτών και των αγαπημένων τους που άφησαν πίσω στην πατρίδα. Κοινός παρανομαστής για όλους ο πολυπόθητος νόστος, η επιστροφή στον τόπο που γεννήθηκαν… Οι παρευρισκόμενοι είχαν τη δυνατότητα να βιώσουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο ένα διαχρονικό θέμα αλλά και την ιστορία με έναν τελείως διαφορετικό, περισσότερο προσφιλή, τρόπο, συνδέοντας με αριστοτεχνικό τρόπο το παρελθόν με το παρόν. Δεν ήταν λίγοι εκείνοι που συγκινήθηκαν και άφησαν χωρίς κανένα ενδοιασμό τα αισθήματά τους να εκδηλωθούν, βρίσκοντας προφανώς πολλά κοινά με τους πρωταγωνιστές βιώματα. Στη δημιουργία της κατάλληλης υποβλητικής ατμόσφαιρας συνέβαλαν και τα ιδιαίτερα υψηλής ποιότητας φωτογραφικά έργα, εκθέματα του Αρχαιολογικού Μουσείου Πέλλας, που ειδικά για αυτόν τον σκοπό παραχωρήθηκαν από την ομώνυμη Εφορεία Αρχαιοτήτων και στήθηκαν στην αίθουσα της εκδήλωσης.

Το κείμενο ερμήνευσαν η Αφροδίτη Ιωαννίδου (Ολυμπιάδα), καταξιωμένη ηθοποιός, που για πολλά χρόνια υπηρέτησε το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, και η θεατρική ομάδα του «Νόστου» [Αμαλία Στρινοπούλου (Αφηγητής Α), Ανδρέας Νικηφορίδης (Αφηγητής Β), Ηλέκτρα Γραμματικούδη (Κλεοπάτρα), Μαρία Τσιτσιπίνη (Βαρσίνη), Έφη Βαλσαμάκη (Θαΐς), Δημήτρης Κωνσταντακέλης (Κοίνος), Νατάσσα Καραλιά (Ρωξάνη), Σάντυ Σιβρή (Λανίκη)]. Τα μέλη της θεατρικής ομάδας, που έδωσαν τον καλύτερό τους εαυτό, ερμήνευσαν και τα τραγούδια της ξενιτιάς που παρεμβλήθηκαν, τραγούδια Ελληνικά παραδοσιακά και έντεχνα, σε ενορχήστρωση του κ. Σάκη Δερμιτζάκη και μουσική διδασκαλία της κ. Στέλλας Γκουτσάνου, με συνοδεία μουσικών οργάνων (βιολί: Στέλλα Γκουτσάνου, πιάνο: Ina Craciun, μπουζούκι: Ηρακλής Χριστόπουλος). Στην ερμηνεία των τραγουδιών συμμετείχαν και οι Χρήστος Παπαδημητρίου και Φωτεινή Τσόγια.

Στην κατάμεστη Αίθουσα Arcelor του ARCUB, όπως επισήμανε στον εναρκτήριο χαιρετισμό της η Πρόεδρος του «ΝΟΣΤΟΥ», κ. Αμαλία Στρινοπούλου, παραβρέθηκαν μεταξύ άλλων εκπρόσωποι της Πρεσβείας της Ελλάδας στο Βουκουρέστι, άνθρωποι των Γραμμάτων και των Τεχνών του Βουκουρεστίου, του επιχειρηματικού κόσμου, εκπαιδευτικοί και μαθητές του Ελληνικού Σχολείου Βουκουρεστίου «ΑΘΗΝΑ», καθώς και φοιτητές, Έλληνες και Ρουμάνοι, διότι το κείμενο παρουσιαζόταν και με Ρουμανικούς υπέρτιτλους, τη μετάφραση του οποίου επιμελήθηκε η κ. Σιμόνα Μπαλού, με την επίβλεψη της κ. Έλενας Λάζαρ, εκδότριας και μεταφράστριας της Ελληνικής Λογοτεχνίας.

Ο Νικόλαος Παππάς με τις κυρίες Σοφία Κανταρά, Εκπρόσωπο της Πρεσβείας της Ελλάδος στο Βουκουρέστι και Αφροδίτη Ιωαννίδου, Ηθοποιό.

Για πρώτη φορά το θεατρικό αναλόγιο του κ. Παππά παρουσιάστηκε στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Πέλλας και έκτοτε ανέβηκε σε σκηνές της Θεσσαλονίκης, με μεγάλη πάντοτε επιτυχία. Η παρουσίασή του στο Βουκουρέστι είναι η πρώτη εκτός Ελλάδας εμφάνιση, ευελπιστώντας ότι θα υπάρξει συνέχεια. Όπως μας πληροφόρησαν μέλη του «Νόστου», εξετάζεται σοβαρά το ενδεχόμενο το «Ὡς σκιᾶς ὄναρ» να παρουσιαστεί και σε άλλες πόλεις-κέντρα της πολιτιστικής, ακαδημαϊκής και καλλιτεχνικής ζωής της Ρουμανίας με έντονο το Ελληνικό στοιχείο, όπως το Ιάσιο (σπουδαίο Ελληνικό πνευματικό κέντρο κατά την Οθωμανική περίοδο, η συμβολή του οποίου στην Ελληνική Επανάσταση του 1821 υπήρξε μεγάλη), η Μπράιλα (πατρίδα του συνθέτη και αρχιτέκτονα Γιάννη Ξενάκη και του λογοτέχνη Ανδρέα Εμπειρίκου), κ.ά. Εξετάζεται ακόμη η έκδοσή του στη Ρουμανική γλώσσα, από τη στιγμή που η μετάφρασή του έχει ήδη ολοκληρωθεί. Δεν έχουμε παρά να ευχηθούμε καλή συνέχεια…

Ο Νικόλαος Παππάς με τις κυρίες Αμαλία Στρινοπούλου, Πρόεδρο του «ΝΟΣΤΟΥ» και Αφροδίτη Ιωαννίδου, Ηθοποιό.


Ραφαέλα Μ.

sharpdialogue.com

2 Απρ. 2017

 

της Βικτωρίας Ιωσηφίδου

 

Ήταν μια καλοστημένη παράσταση, σκηνοθετικά δυνατή και ερμηνευτικά όμορφη. Αφορά στην παραβατικότητα των εφήβων και μπορεί να ξενίζει ή να σοκάρει, καθώς αναφέρεται σε νεαρούς που πειραματίζονται και ακροβατούν -απ’ την αρχή ως το τέλος του έργου-ανάμεσα στο παιχνίδι και τον τρόμο, ανάμεσα στον έρωτα και τον θάνατο.

Τέσσερις έφηβοι, δυο αγόρια και δυο κορίτσια, σε μια περίεργη γωνιά της πόλης, αράζουν, απομονώνονται… και εκεί, στο «βασίλειό» τους, επιδίδονται σε επικίνδυνα παιχνίδια· παιχνίδια που το παιδικό-μεγάλο μυαλό τούς επιβάλλει, σε μια διερευνητική πορεία προς την ενηλικίωση, σε μια τρυφερή μα και πικρή ταυτόχρονα αναζήτηση της ίδιας τους της ύπαρξης, σε μια αγωνιώδη λαχτάρα για αγάπη, για αποδοχή, για σημασία.

Η συγγραφέας, η 26άχρονη Σουηδή Anna Maria Nygren, ίσως απευθύνεται περισσότερο στους γονείς, θέλοντας να ανοίξει το παραβάν πίσω από το οποίο λειτουργούν τα νεανικά βλαστάρια τους, που δεν είναι πια μωρά, έχουν συνειδητά πλέον την ανάγκη να νιώθουν πως κάποιος τα αγαπά, τα στηρίζει, πως κάποιος είναι εδώ για αυτά· «Θα πεθάνω αν πεθάνεις», λένε στον φίλο τους. Θέλουν έντονα να αγαπήσουν και να αγαπηθούν, ερωτεύονται ίσως ακόμη και ο φίλος τον φίλο ή η φίλη τη φίλη, σε μια ηλικία και μια εποχή που όλα επιτρέπονται, όλα επιβάλλονται· κι ακόμη θέλουν να πονέσουν, να καούν, να φτυστούν, να βριστούν, να νιώσουν ίσως και πώς είναι να σκοτώνεις και να πεθαίνεις ακόμη, μόνο και μόνο «έτσι», για να δουν πώς είναι.

Η Θεσσαλονικιά σκηνοθέτρια  Έλενα Πέγκα βάζει τις δυνατές πινελιές της στην παράσταση. Όλο το έργο εκτυλίσσεται πίσω από ένα αδιόρατο, διάφανο σχεδόν, μαύρο δίχτυ που συμβολίζει ίσως τις σκοτεινές πλευρές της ανθρώπινης ύπαρξης, ίσως τον δικό τους κόσμο, στον οποίο οι έφηβοι είναι παγιδευμένοι. Στοιχείο του λιτού σκηνικού, ένα τραμπολίνο -παραπέμπει σαφώς στο παιχνίδι, στον κίνδυνο, στην ανάταση, στην έκσταση, στη λαχτάρα για έντονη εμπειρία και για ελευθερία. Πάνω σε αυτό εκτυλίσσονται -όχι τυχαία- ακραίες σκηνές. Ένα μανιτάρι-δηλητήριο και, τέλος, ένα νεκρό πουλί από φελιζόλ δένουν αρμονικά με τα παιχνίδια θανάτου. Με τέτοια ακριβώς παιχνίδια γίνεται και η έναρξη της παράστασης, εκεί που ένας κινηματογραφικός φακός εστιάζει στον στόχο ενός όπλου.

Η σκηνοθέτρια δίνει ανάσες στο έργο με ροκ μουσικές παύσεις και ένα μίνι μουσικοχορευτικό σόου, όπου οι τέσσερις πρωταγωνιστές χαρακτηρίζονται με βάση τις ανάλογες στέκες-καπελάκια τους. Η έντονη κίνηση των ηρώων δονεί τη σκηνή σε συγκεκριμένες στιγμές, θέλοντας να αποδώσει την ένταση των ανησυχιών και των συναισθημάτων των έφηβων. Οι φωτισμοί παίζουν συχνά και δημιουργούν την ανάλογη ατμόσφαιρα.

Το έργο γράφτηκε στη Σουηδία -μια πιο ανοιχτή και απελευθερωμένη κοινωνικά από την Ελλάδα χώρα κι από την άλλη, μια χώρα όπου μάλλον η αποξένωση είναι μεγαλύτερη από ότι στη δική μας. Πολλά στοιχεία της συμπεριφοράς των εφήβων ηρώων φαντάζουν ίσως ακραία και υπερβολικά στα δικά μας μάτια. Εντούτοις, η κοινωνία τείνει πλέον να είναι παγκόσμια και ό, τι γίνεται αλλού, γίνεται και θα γίνεται όλο και περισσότερο και εδώ. Αν θέλετε λοιπόν να αντικρίσετε και την άλλη όψη του νομίσματος, τι κάνουν τα παιδιά μας ή έστω κάποια από αυτά (που θα γίνονται όλο και περισσότερα στην εποχή της αποξένωσης, στην εποχή της παγκοσμιοποίησης, στην εποχή του διαδικτύου), για να καλύψουν τα κενά της ψυχής τους, περάστε να δείτε την παράσταση και εισχωρήστε διακριτικά στην εφηβεία, μια ευάλωτη περίοδο της ζωής τους, κατά την οποία μας έχουν τόσο πολύ ανάγκη, όσο πολύ επιδιώκουν να φαίνεται το αντίθετο…

sharpdialogue.com

24 Μαρ. 2017

 

της Βικτωρίας Ιωσηφίδου

 

Κατευθυνθήκαμε όλο προσμονή, σ’ ένα από τα κλασικά στενάκια της Θεσσαλονίκης· οδός Φλέμιγκ, αριθμός 16, σ’ ένα ολόφωτο από έξω, σκοτεινό στο εσωτερικό του θεατράκι, «Θέατρο Τ», για να συναντήσουμε τους «Τοπογράφους».

Ένας Ισπανός συγγραφέας, ο Cruz Rosta, που έζησε σαν φοιτητής στη Θεσσαλονίκη και αγάπησε την πόλη, επιστρέφει μετά από δεκαέξι χρόνια με ένα έργο του, δώρο σ’ αυτήν και τους ανθρώπους της. Δύο άντρες, ο Α και ο Β, δυο γυναίκες, η Γ και η Δ, που φοίτησαν πριν αρκετά χρόνια στο Τμήμα Τοπογράφων του Α.Π.Θ., κάθονται απέναντί μας για να μας αφηγηθούν τις ζωές τους· και με ένα λεπτό αλλά ταυτόχρονα αφοπλιστικό χιούμορ ξεδιπλώνουν μπροστά μας τη σύγχρονη Ελλάδα.

Τα χρόνια τα φοιτητικά στη Σαλονίκη, με όλες τις αλήθειες και με τα ευτράπελά τους, φοιτητοπαρέες, ακαταλαβίστικες παρακολουθήσεις και εμβληματικές αντιγραφές στις τουαλέτες. Τρυφερά χρόνια στη σχολή και μαθήματα αλληλεγγύης: «Κατεβαίνουμε πάντα όλοι για όλους». Κι έπειτα, χρόνια μετά, η επανένωση στην ενήλικη ζωή, στα χρόνια της δουλειάς πια.

Οι τοπογράφοι, αυτοί οι περίεργοι κινηματογραφιστές του δρόμου, με τα μυστήρια όργανά τους, που τους κοιτάς και τρελαίνεσαι (τι να βλέπουν άραγε εκεί μέσα;) αναδεικνύονται ως οι ιδανικοί πρωταγωνιστές μιας περιπέτειας. Αυτοί, οι παρατηρητές και παρατηρούμενοι ταυτόχρονα δεν καταγράφουν μόνον τα οικόπεδα και τις αποστάσεις, δεν καταγράφουν μόνον το τοπίο, αλλά και όλη την ελληνική κοινωνία, τον χαβαλέ νεοέλληνα, τον αποκοιμισμένο δημόσιο υπάλληλο, τον πάντα στην τσίτα ελεύθερο επαγγελματία που δεν γνωρίζει ποτέ ξεκούραση και αργία.

Κι ενώ το έργο ξεκινά σαν μια απλή καυστική απεικόνιση της σύγχρονης πραγματικότητας, διανθισμένη από ένα ευχάριστο και πάντα ποιοτικό χιούμορ, μετατρέπεται σταδιακά σε ένα φιλμ μυστηρίου, με αγωνία συνεχώς αυξανόμενη, που κορυφώνεται στο τέλος, για να έρθει η έκπληξη και η ανατροπή. Γιατί οι ήρωες των φοιτητικών χρόνων έχουν πλέον ωριμάσει, καθένας έχει χαράξει  δική του πορεία και έχει κάνει τις προσωπικές του επιλογές.

Η παράσταση βασίζεται στην αφήγηση των πρωταγωνιστών, αφήγηση που στιγμές-στιγμές μετατρέπεται σε δράση. Οι ερμηνείες λιτές και αληθινές, από τέσσερις ταλαντούχους ηθοποιούς: Γιώργο Δημητριάδη, Ματίνα Κουλουριώτη, Αλέξανδρο Κωχ και Μυρσίνη Χρυσοχοΐδου. Μαζί τους άλλοι 15 απολαυστικοί guest stars στο video wall.

Το σκηνικό περιορισμένο, τέσσερις καρέκλες μόνο και μερικά από αυτά τα μυστήρια όργανα της δουλειάς των τοπογράφων. Οι φωτισμοί γράφουν και εστιάζουν όταν και όπου χρειάζεται.

Ο σκηνοθέτης Σταύρος Ευκολίδης χρειαζόταν περισσότερα από τέσσερα άτομα πάνω στη σκηνή, που θα έπρεπε να ερμηνεύσουν όλους τους μικρούς ρόλους της παράστασης· και μιας και αυτό ήταν πρακτικά ανέφικτο, μηχανεύτηκε όλοι αυτοί οι συμπληρωματικοί ρόλοι να παίζονται μέσα σε video-wall. Μα δεν παίζουν απλά κάποιοι ηθοποιοί στη σκηνή και οι άλλοι στο πανί, αλλά οι μεν και οι δε παίζουν ταυτόχρονα, αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, συνομιλούν, ανταλλάσσουν ατάκες και ενίοτε… χαρτάκια· πρέπει να το δείτε!

Αξίζει να παρακολουθήσετε την παράσταση αυτή για να αναγνωρίσετε πόσο διεισδυτικά αντιλαμβάνεται και παρουσιάζει τον σύγχρονο νεοέλληνα ένας Ισπανός φίλος· αλλά και γιατί, αν και στημένη με λιτά μέσα, είναι προσεγμένη σε κάθε λεπτομέρεια, με έναν ιδιαίτερα καλοδουλεμένο λόγο, με εξαιρετικό χιούμορ, με στιβαρές και λιτές ερμηνείες, σύγχρονη και πολύ αληθινή.

Φεύγοντας από το θέατρο, ο σκηνοθέτης μας ζήτησε μέσα από δυο γεμάτα αγωνία και απίστευτη λάμψη μάτια, να μη φανερώσουμε το τέλος, την ανατροπή. Ήταν ένα βλέμμα γεμάτο αγάπη για το πόνημα της ομάδας του, το βλέμμα της δημιουργίας, ένα βλέμμα που γεννήθηκε στην Ελλάδα που δοκιμάζεται, στην Ελλάδα της κρίσης, στην Ελλάδα όπου η τέχνη αντιστέκεται και -με ταπεινά αλλά σταθερά βήματα- μεγαλουργεί. Αυτό το βλέμμα του Σταύρου Ευκολίδη είναι και η απάντησή μας σε όλους και όλα όσα σήμερα μας κατατρέχουν. «Θα επιβιώσουμε ρε, θα επιβιώσουμε, γιατί έχουμε έρμα μέσα μας, έχουμε έμπνευση, έχουμε ψυχή!».

Ημέρες και ώρες παραστάσεων:

Κυριακή: 22.00, Δευτέρα-Τρίτη: 21.30.

sharpdialogue.com

18 Μαρ. 2017

 

της Βικτωρίας Ιωσηφίδου

 

Στο Θέατρο «Σοφούλη» της Θεσσαλονίκης, κάθε Δευτέρα και Τρίτη, εδώ και λίγες εβδομάδες, συμβαίνει κάτι ενδιαφέρον! Ο Δημήτρης Βερύκιος ερμηνεύει το «Όνειρο ενός γελοίου» του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι, ένα έργο με άρωμα αυτοβιογραφικό, σε σκηνοθεσία του Τάκη Χρυσικάκου.

Ένα ανθρωπάκι του χθες και του σήμερα, κατάκοπο από τα βάσανα, τις στεναχώριες και τις απογοητεύσεις του «μάταιου» τούτου κόσμου, αποφασίζει να αυτοκτονήσει. Τη στιγμή που είναι βέβαιος πια για την απόφασή του, τότε που όλα έχουν πια γι αυτόν τελειώσει, αποκοιμιέται με το ολοκαίνουργιο περίστροφο στο πλάι του. Και τότε… ονειρεύεται … ονειρεύεται πως ταξιδεύει σε μια χώρα ιδανική, σε μια γη πονετική, σε έναν παράδεισο, όπου όλοι οι άνθρωποι ζουν ευτυχισμένοι, αγαπούν με την καρδιά τους, χαίρονται, απολαμβάνουν την ζωή με όλες τους τις αισθήσεις. Ζει με απερίγραπτη χαρά και απίστευτη ευδαιμονία αυτό το όνειρο. Ώσπου, κάποια στιγμή, αυτός ο ίδιος σπέρνει σε αυτόν τον κόσμο, τον τόσο ιδανικό, το μικρόβιο του ψέματος· και συνειδητοποιεί, σοκαρισμένος, πως αυτό και μόνο αρκεί για να διαφθείρει τους πάντες. Ένα-ένα, μετά από αυτό, μύρια κακά έπονται: φιληδονία, ζήλια, μίσος, και πάει λέγοντας…

Αν θέλετε να μάθετε τη συνέχεια και να δείτε πώς το όνειρο αυτό λειτουργεί λυτρωτικά για τον καθημερινό αυτόν ήρωα και τον κάνει να επανεκτιμήσει την ζωή του και τις αξίες του, παρακολουθήστε την παράσταση.

Ο Δημήτρης Βερύκιος αναλαμβάνει το έργο της αφήγησης και με μια εξαιρετικά λιτή, αλλά εντελώς παραστατική ερμηνεία, ισορροπεί αψεγάδιαστα ανάμεσα στην Ντοστογιεφσκική «τρέλα» και φιλοσοφία, μπαίνοντας στο πετσί του ρόλου του και ταξιδεύοντάς μας ιδανικά σε αυτό το όνειρο. Οι ελάχιστες εξάρσεις στην ερμηνεία του φαντάζουν ίσως κάποιες στιγμές λίγο πομπώδεις για το ταπεινό προφίλ, που ο γλυκός αυτός άνθρωπος έχει χτίσει πάνω στη σκηνή, και μάλλον εκφράζουν την ανάγκη του σκηνοθέτη να δώσει και κάποιες στιγμές έντασης στο έργο. Η ερμηνεία του ηθοποιού, πάντως, μαζί με τον μοναδικό και πάντοτε επίκαιρο λόγο του Ντοστογιέφσκι, είναι σίγουρα τα ατού της παράστασης.

Ευφάνταστες ανάσες μουσικής από άριες και άλλα κλασικά κομμάτια διανθίζουν το έργο προσθέτοντάς του λυρισμό.

Το σκηνικό λιτό, μια καρέκλα και ένα τραπέζι· ακόμη και το περίστροφο… απουσιάζει. Η έκπληξη της αρχής, η είσοδος του ηθοποιού στη σκηνή με ένα ζευγάρι φτερά αγγέλου στην πλάτη…

Σε ένα έργο τόσο παλιό μα τόσο σημερινό, ένα όνειρο τόσο γελοίο μα τόσο σοβαρό, έρχεται να μας προβληματίσει και να ταράξει τα νερά, δίνοντάς μας ένα διαχρονικό μάθημα ζωής. Με οδηγό την αξεπέραστη και πάντα αιχμηρή πένα του Ντοστογιέφσκι, ταξιδέψτε κι εσείς σε αυτό το «γελοίο» όνειρο και διδαχθείτε το «Αγαπάτε αλλήλους». Τι κι αν ήταν όνειρο; Μήπως τάχα και η ίδια η ζωή δεν είναι ένα όνειρο;

sharpdialogue.com

10 Μαρ. 2017

 

της Βικτωρίας Ιωσηφίδου

 

Για άλλη μια φορά ο ξεχωριστός καλλιτέχνης Θανάσης Σαράντος μας έδειξε τις ερμηνευτικές και σκηνοθετικές του ικανότητες, παρουσιάζοντας από τις 8 ως τις 10 Μαρτίου στο Θέατρο «Αυλαία» της Θεσσαλονίκης τα «Απομνημονεύματα του Μακρυγιάννη».

Με τη μοναδική ένταση και το πάθος που τον χαρακτηρίζει, δίνοντας ένα κομμάτι από την ψυχή του, μεταφέρει στη σκηνή επιλεγμένα αποσπάσματα από το ογκωδέστατο βιβλίο που ο Στρατηγός Μακρυγιάννης κατάφερε να συντάξει στο τέλος της ζωής του, με τα λίγα κολλυβογράμματα που έμαθε για αυτόν ακριβώς τον λόγο, όπως ο ίδιος αναφέρει.

Ο Σαράντος, με την επιλογή των αποσπασμάτων που χρησιμοποιεί, εστιάζει στη μεταπολεμική κυρίως Ελλάδα, την απελευθερωμένη, όταν ο Μακρυγιάννης παρατηρεί με πικρία πως η πατρίδα του, αν και έχει αποτινάξει τα δεσμά του κατακτητή, εμφανίζεται και πάλι δέσμια, των βασιλιάδων και των κακών πολιτικών αυτή τη φορά, που της ρουφούν το αίμα και δεν την αφήνουν να ορθοποδήσει· και με όλη τη δύναμη της ψυχής και της φωνής του καυτηριάζει τα κακώς κείμενα.

Η παράσταση ήταν δυνατή και συγκινητική. Ο Σαράντος κινήθηκε επάνω στη σκηνή με άνεση αλλά και όσο χρειαζόταν. Ο λόγος του έρεε ακατάπαυστα, τα μάτια βούρκωναν συχνά, ενώ το πρόσωπό του παλλόταν συνεχώς από το έντονο συναίσθημα.

Το κείμενο συνοδευόταν από κομμάτια παραδοσιακής μουσικής, που ερμήνευσε όμορφα η Σύλβια Κουτρούλη, μαζί με το πολίτικο λαούτο, τον ταμπουρά -όργανο που έπαιζε και ο Μακρυγιάννης, και το εξαιρετικό πνευστό νάι με τους ανατολίτικους ήχους του. Ο Θανάσης Σαράντος μάλιστα, ερμήνευσε επί σκηνής το τραγούδι «Ο ήλιος εβασίλεψε Έλληνά μου», σε στίχους του ίδιου του Μακρυγιάννη.

Κορυφαίες στιγμές, κατά την άποψή μας, αυτές με τους ήχους της φύσης, τα πουλιά ή τα τζιτζίκια που ακούγονται πίσω από τον λόγο του Στρατηγού· ήχοι εντελώς αυθεντικοί, όπως και ο ίδιος ο Μακρυγιάννης, και τόσο αληθινοί, που συνόδεψαν κάποιες στιγμές το κείμενο ιδανικά, μας συγκίνησαν και μας ευχαρίστησαν πολύ.

Οι φωτισμοί ήταν κάτι παραπάνω από καλοί (ο Σαράντος εξάλλου ειδικεύεται σε αυτούς)· μετέδωσαν την ατμόσφαιρα που απαιτούσε το έργο.

Θα θέλαμε να συγχαρούμε για άλλη μια φορά τον Θανάση Σαράντο, τον μοναχικό αυτόν καλλιτέχνη, τον λάτρη της ελληνικής γλώσσας και παράδοσης, που αφουγκράζεται πάντα την καρδιά του, αδιαφορώντας για τις εμπορικές δουλειές και καταθέτει στους συμπατριώτες του -μέσα από τις επιλογές των έργων του- γνήσια κομμάτια της Ελλάδας, συμβάλλοντας έτσι με τις δυνάμεις του στην ηθική ανάταση ενός λαού που τα τελευταία χρόνια δοκιμάζεται σκληρά από τις οικονομικές και πολιτικές συγκυρίες.

sharpdialogue.com